Obraz życia polskiego społeczeństwa w „Przedwiośniu” Stefana Żeromskiego 1.Życie mieszkańców Nawłoci.-

Podczas pracy guwernerskiej Żeromski poznał życie polskiego ziemiaństwa. W każdym utworze opisując polskie ziemiaństwo dawał wyraz swojemu zauroczeniu jego wielką kulturą i gościnnością. W opisie Nawłoci to zauroczenie jest wszechobecne. Świadomie umieszcza opisy życia Wielosławskich po krwawym obrazie rewolucji rosyjskiej. Nawłoć przypomina mityczną Arkadię. Jej mieszkańcom nie brakuje do szczęścia niczego, żyją w dobrobycie, oddają się ulubionym rozrywkom, mają wyrafinowane gusta artystyczne, są piękni i zdrowi. Nawet stosunki międzyludzkie są tutaj szczególne. Służba uwielbia swoich państwa, wszyscy są wobec siebie delikatni i ujmujący. Gościnność jest wartością szczególnie pielęgnowaną. W Nawłoci kwitnie życie towarzyskie, sąsiedzi okolicznych dworów często tu bywają, a biednego przybłędę z nikąd Cezarego traktuje się jak domownika. W tej oazie pokoju jaką jest Nawłoć wszystko wydaje się trwałe, niezmienne i wieczne. Tragiczne wydarzenia jakie rozgrywają się na świecie nie dochodzą do Nawłoci nawet w postaci echa. Ten świat jest jednak światem pozorów, obłudy i fałszu. Ziemianie są konserwatywni, nie rozumieją duch czasu, nie dążą do zmian. Patriotyzm w ich rozumieniu to śmierć na polu chwały, a nie żmudna praca dla ojczyzny. Jakakolwiek praca, szczególnie zarobkowa jest ciągle jak za dawnych czasów hańbiąca i kompromitująca. Interes własny jest wartością najwyższą mimo iż jest to temat tabu, który nie był nigdy przedmiotem rozmów. Pieniądze o których się milczy są przedmiotem zabiegów marzeń i tęsknot, to one decydują o wyborze życiowych partnerów, o sposobie zachowania się, o losie dzieci. Największą wadą ziemiaństwa jest w ocenie Żeromskiego ich stosunek do chłopów. Wielosławscy nie zrobili nic i ani myślą robić cokolwiek dla polepszenia warunków życiowych pracujących w ich majątkach mieszkańców wsi. Nie troszczą się o rozwój oświaty we wsi, nie dbają o zdrowie chłopów, nie interesują się ich warunkami życiowymi. Mają świadomość chłopskie nędzy nie czują się jednak za nią odpowiedzialni. Cezary obserwujący życie w Nawłoci ma pełną świadomość kruchości tego świata. Doświadczenie zdobyte podczas rosyjskiej rewolucji uświadamia mu w pełni tragizm sytuacji mieszkańców pałacu i mieszkańców chłopskich chat, który może pchnąć obie strony do krwawego konfliktu.